Δικηγόροι κληρονομικού δικαίου και διαθηκών
Ενημερώθηκε:
Εξειδικευμένοι Δικηγόροι για Κληρονομικά και Διαθήκες
Το δικηγορικό μας γραφείο αναλαμβάνει πλήρως τη διαδικασία διαχείρισης περιουσίας, την έκδοση πιστοποιητικού κληρονόμων και τη διανομή περιουσιακών στοιχείων, καθοδηγώντας σας με ασφάλεια σε κάθε βήμα του κληρονομικού δικαίου.
Μια περιουσία περιλαμβάνει όλη την κινητή και ακίνητη περιουσία που κατέχει ένα άτομο. Ως εκ τούτου, η διαχείριση της περιουσίας σχετίζεται με τη συγκέντρωση και τη διανομή των περιουσιακών στοιχείων του αποθανόντος στους νόμιμους κληρονόμους στην Κύπρο. Ένας βασικός παράγοντας που καθορίζει τη διανομή μιας περιουσίας είναι το εάν ο αποθανών άφησε διαθήκη.
Διαθήκες στην Κύπρο
Στην Κύπρο, η διαθήκη είναι ένα νομικό έγγραφο με το οποίο ένα πρόσωπο, ο διαθέτης, εκφράζει την επιθυμία του για το πώς θα διανεμηθεί η περιουσία του μετά τον θάνατό του και ορίζει ένα ή περισσότερα πρόσωπα ως νόμιμους κληρονόμους και εκτελεστές για τη διαχείριση της περιουσίας μέχρι την τελική διανομή της.
Ο πρωταρχικός σκοπός μιας διαθήκης είναι να κατευθύνει τη διάθεση του μέρους της περιουσίας που ο διαθέτης είναι νομικά ελεύθερος να διανείμει. Μπορεί επίσης να περιλαμβάνει άλλες σημαντικές διατάξεις, όπως διευθετήσεις για την κηδεία.
Διατυπώσεις για τη σύνταξη διαθήκης στην Κύπρο
Η διαθήκη πρέπει να είναι γραπτή και να υπογράφεται από τον διαθέτη παρουσία δύο μαρτύρων που είναι παρόντες ταυτόχρονα.
Στην Κύπρο, μια διαθήκη μπορεί να κατατεθεί στο Επαρχιακό Δικαστήριο της πόλης όπου διαμένει ο διαθέτης. Ωστόσο, η εγκυρότητά της δεν επηρεάζεται εάν δεν κατατεθεί στο δικαστήριο.
Κληρονομιά με διαθήκη ή κληρονομιά χωρίς διαθήκη
Η ύπαρξη ή μη διαθήκης καθορίζει τον τρόπο που θα ληφθούν οι αποφάσεις για τη διανομή της περιουσίας, όπως αναλύεται παρακάτω.
Διορισμός Εκτελεστή
Η διαθήκη δίνει την εξουσία διορισμού του εκτελεστή, ο οποίος θα είναι υπεύθυνος για την κατάθεση της αίτησης διαχείρισης της περιουσίας στο αρμόδιο Επαρχιακό Δικαστήριο και την αίτηση έκδοσης Διαταγής Διαχείρισης (Grant of Probate). Αυτή η δικαστική απόφαση του επιτρέπει να ενεργεί στο όνομα της περιουσίας και να διανέμει τα περιουσιακά στοιχεία σύμφωνα με τις οδηγίες που αναφέρονται στη διαθήκη.
Ο εκτελεστής μπορεί να είναι οποιοδήποτε άτομο, περιστασιακά ένα έμπιστο μέλος της οικογένειας ή ο δικηγόρος σας, που διαθέτει τις νομικές γνώσεις και την εμπειρία για να διαχειριστεί την περιουσία και να διαιρέσει τα περιουσιακά στοιχεία επαγγελματικά.
Ωστόσο, εάν δεν υπάρχει διαθήκη, η εξουσία διορισμού διαχειριστή θα παραμείνει στους νόμιμους κληρονόμους. Θα πρέπει να συναινέσουν για τον διορισμό ενός κατάλληλου διαχειριστή περιουσίας, ο οποίος, όπως και ο εκτελεστής, θα υποβάλει αίτηση στο Επαρχιακό Δικαστήριο για την έκδοση Διαταγής Διαχείρισης.
Κατανομή περιουσίας και περιουσιακών στοιχείων της κληρονομιάς
Όταν υπάρχει κληρονομιά χωρίς διαθήκη, η περιουσία θα διανεμηθεί σύμφωνα με τις διατάξεις του περί Διαθηκών και Κληρονομικής Διαδοχής Νόμου, ο οποίος προβλέπει επτά κατηγορίες νόμιμων κληρονόμων σε ιεραρχική σειρά προτεραιότητας με βάση τον βαθμό συγγένειας με τον αποβιώσαντα. Η πρώτη κατηγορία νόμιμων κληρονόμων αποτελείται από τον/την σύζυγο και τα παιδιά, τα οποία συνήθως κληρονομούν ίσα μερίδια της περιουσίας.
Εάν υπάρχει διαθήκη, μπορεί να καθορίσει την κατανομή των περιουσιακών στοιχείων και σε ποιον θα μεταβιβαστούν. Μπορεί ακόμη και να διανείμει περιουσιακά στοιχεία σε πρόσθετους κληρονόμους, εκτός από συγγενείς, εάν ο διαθέτης το επιθυμεί, με την επιφύλαξη της Διαθέσιμης Μερίδας.
Το διαθέσιμο μέρος της περιουσίας
Ο περί Διαθηκών και Κληρονομικής Διαδοχής Νόμος της Κύπρου περιορίζει την ελευθερία του διαθέτη να διαθέσει την περιουσία και τα περιουσιακά του στοιχεία, έτσι ώστε αυτά να περιέρχονται κυρίως σε μέλη της οικογένειάς του.
Το διαθέσιμο μέρος της περιουσίας αναφέρεται στο μέρος της κινητής και ακίνητης περιουσίας ενός προσώπου που μπορεί να διαθέσει ελεύθερα με τη διαθήκη του. Σύμφωνα με την κυπριακή νομοθεσία, το μέρος της περιουσίας που μπορεί να διατεθεί ελεύθερα με διαθήκη καθορίζεται από τους επιζώντες συγγενείς. Ανάλογα με το ποιος επιζεί, ενδέχεται να ισχύουν τα ακόλουθα σενάρια:
- Επιζών σύζυγος και τέκνα (ή οι κατιόντες τους) – η διαθέσιμη μερίδα είναι έως το ¼ (ένα τέταρτο) της καθαρής αξίας της περιουσίας.
- Επιζών σύζυγος, γονέας ή γονείς (αλλά όχι παιδιά ή κατιόντες τους) – η διαθέσιμη μερίδα είναι έως το ½ (μισό) της καθαρής αξίας της περιουσίας.
- Δεν επιζούν σύζυγος, παιδιά (ή οι απόγονοί τους) ή γονείς – η διαθέσιμη μερίδα είναι ολόκληρη η περιουσία.
Μπορεί μια διαθήκη να ανακληθεί;
Μια διαθήκη μπορεί να ανακληθεί από μεταγενέστερη διαθήκη που ανακαλεί ρητά την προηγούμενη. Ο διαθέτης μπορεί επίσης να ανακαλέσει μια διαθήκη σκίζοντάς την ή καταστρέφοντάς την με άλλο τρόπο.
Διαχείριση κληρονομιών στην Κύπρο
Γενικά θέματα που αφορούν τη διαχείριση κληρονομιών στην Κύπρο ρυθμίζονται από τον περί Διαχείρισης Κληρονομιών Νόμο (Κεφ. 189), τον περί Κληρονομιών (Επανασφράγισης) Νόμο (Κεφ. 192) και τους Κανονισμούς που θεσπίζονται δυνάμει αυτών των Νόμων, σε συνδυασμό με τον περί Διαθηκών και Κληρονομικής Διαδοχής Νόμο (Κεφ. 195).
Έκδοση Διαταγής Διαχείρισης / Παραχωρητηρίου
Η έκδοση Διαταγής Διαχείρισης (Grant of Probate) παρέχει στον διαχειριστή της περιουσίας την εξουσία και τη νομική αρμοδιότητα να διαχειρίζεται και να διανέμει τα περιουσιακά στοιχεία του αποβιώσαντος. Αυτό περιλαμβάνει την εξουσία μεταβίβασης περιουσίας και πρόσβασης σε τραπεζικούς λογαριασμούς για τη διανομή των περιουσιακών στοιχείων στους νόμιμους κληρονόμους υπό δικαστική εποπτεία και σύμφωνα με τις διατάξεις του κληρονομικού δικαίου.
Έκδοση Πιστοποιητικού Κληρονόμων
Ένα από τα πιο σημαντικά βήματα για την έναρξη της διαδικασίας είναι το πιστοποιητικό κληρονόμων. Τα απαραίτητα έγγραφα για να κινηθεί η νομική διαδικασία είναι τα ακόλουθα:
- Πιστοποιητικό θανάτου.
- Τα στοιχεία των κληρονόμων (όνομα, διεύθυνση και ταυτότητα ή διαβατήριο).
- Πιστοποιητικό Κληρονόμων που εκδίδεται από τον Κοινοτάρχη ή τον Δήμαρχο της περιοχής όπου διέμενε το άτομο. Η σύνταξη αυτού του εγγράφου αναλαμβάνεται συνήθως απευθείας από τον δικηγόρο σας για να διασφαλιστεί η ταχύτητα και η νομική ορθότητα.
Πότε απαιτείται η έκδοση Διαταγής Διαχείρισης;
Σύμφωνα με τον νόμο περί διαθηκών, αυτή η νομική εξουσιοδότηση απαιτείται πριν από τη διαχείριση των περιουσιακών στοιχείων του αποβιώσαντος. Δεν απαιτείται έκδοση διαταγής όταν το μόνο περιουσιακό στοιχείο είναι τραπεζική κατάθεση που δεν υπερβαίνει τα €15,000.
Πρωτοκολλητής Επικύρωσης Διαθηκών
Ο νόμος ορίζει ότι ο Αρχιπρωτοκολλητής είναι ο κύριος Πρωτοκολλητής Επικύρωσης Διαθηκών και ότι το Πρωτοκολλητείο του Ανωτάτου Δικαστηρίου είναι το κύριο μητρώο.
Τα κύρια καθήκοντα των Πρωτοκολλητών περιλαμβάνουν την παραλαβή διαθηκών για ασφαλή φύλαξη, αιτήσεων για χορήγηση επικύρωσης διαθήκης ή διαχείρισης και την αποστολή στο κύριο Πρωτοκολλητείο ειδοποιήσεων για κάθε αίτηση που υποβάλλεται.
Διαδικασία έκδοσης Διαταγής Διαχείρισης
Η αίτηση για την έκδοση της διαταγής θα περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με τους κληρονόμους και τους δικαιούχους, την εκτίμηση της αξίας της περιουσίας (κινητής και ακίνητης), τα χρέη και γραπτή δήλωση των κληρονόμων ή των δικαιούχων ότι αποδέχονται τον διορισμό του διαχειριστή. Εάν δεν υπάρχει συναίνεση από κάποιον δικαιούχο, η αίτηση πρέπει να επιδοθεί σε αυτόν, ο οποίος έχει το δικαίωμα να υποβάλει ένσταση κατά του διορισμού του προτεινόμενου διαχειριστή. Ο χρόνος που απαιτείται για την έκδοση της διαταγής δεν υπερβαίνει τους 1-2 μήνες, εφόσον δεν προβληθεί ένσταση.
Διαχείριση των περιουσιακών στοιχείων
Αφού λάβει την εντολή διαχείρισης, ο διαχειριστής υποχρεούται να καταθέσει στο δικαστήριο απογραφή της περιουσίας συνοδευόμενη από ένορκη δήλωση. Κατά τη διαχείριση της περιουσίας, οφείλει να λάβει το πιστοποιητικό φορολογικής απαλλαγής και να καταβάλει τυχόν φόρο, εφόσον οφείλεται.
Το κύριο καθήκον του είναι να διαχειρίζεται την περιουσία υπό την εποπτεία του δικαστηρίου, να συγκεντρώσει τα περιουσιακά στοιχεία (συμπεριλαμβανομένης της εξουσίας να κινεί νομικές διαδικασίες για λογαριασμό του αποθανόντος), να καταβάλλει τα έξοδα κηδείας και διαχείρισης, καθώς και να πληρώνει όλα τα χρέη του αποθανόντος.
Μετά την πληρωμή της κηδείας και άλλων παρεπόμενων εξόδων, ο διαχειριστής θα διανείμει τα υπόλοιπα περιουσιακά στοιχεία στους δικαιούχους.
Ολοκλήρωση της διαδικασίας
Για την οριστικοποίηση της διαχείρισης, ο διαχειριστής πρέπει να καταθέσει τους τελικούς λογαριασμούς (Final Accounts) με τα απαραίτητα έγγραφα, αποδείξεις και δήλωση υπογεγραμμένη από τους κληρονόμους ότι έχουν λάβει την κληρονομιά τους. Ο Πρωτοκολλητής εξετάζει τους τελικούς λογαριασμούς και απαλλάσσει τον διαχειριστή από τα καθήκοντά του.
Αναζητάτε δικηγόρο για κληρονομικά στην Κύπρο;
Το Δικηγορικό Γραφείο Γιώργου Κ. Κωνσταντίνου παρέχει ολοκληρωμένες υπηρεσίες σε θέματα κληρονομικού δικαίου, διαθηκών και διαδικασιών διαχείρισης περιουσίας, οι οποίες περιλαμβάνουν:
- Σύνταξη διαθήκης και κατάθεση στο δικαστήριο.
- Συμβουλές σχετικά με διαφορές διαθηκών.
- Ανάληψη διαδικασιών για κληρονομιά χωρίς διαθήκη.
- Έκδοση για πιστοποιητικό κληρονόμων.
- Προετοιμασία αίτησης και δικαιολογητικών για την έκδοση Διαταγής Διαχείρισης / Επικύρωσης Διαθήκης.
- Εμφάνιση ενώπιον των Δικαστηρίων όπου κρίνεται απαραίτητο.
- Ανάληψη καθηκόντων εκτελεστή ή διαχειριστή.
Επικοινωνήστε με τους δικηγόρους μας για κληρονομικά σήμερα για μια δωρεάν προσωπική συμβουλευτική συνεδρία και ανακαλύψτε τις ανταγωνιστικές αμοιβές μας.
